Borelioza i odkleszczowe zapalenie mózgu to mogą być negatywne skutki wypoczynku na łonie przyrody, grzybobrania, pikniku na łące. Właśnie w takich miejscach żyją kleszcze - pajęczaki pasożytujące na innych organizmach, głównie kręgowcach, a w szczególności na ssakach (psy, koty, ludzie). Kleszcz żywi się krwią organizmu, do którego się przyczepi. Żywiciel przeważnie nie wie, że poza sobą karmi jeszcze intruza.
Moment przyczepienia się kleszcza ciała jest słabo wyczuwalny. Dlatego należy mieć świadomość zachowań, które sprzyjają kontaktom z tym intruzem i złapaniu ich.
Jeśli żyjemy w rejonach endemicznych albo pracujemy na obszarach, gdzie kleszcze występują, zaszczepmy się. Szczepienia przeciwko kleszczom zalecane są przez Ministerstwo Zdrowia. Ponadto, wychodząc do lasu, ubieraj długą odzież i zakryte obuwie. Użyj preparatu odstraszającego te pasożyty. Chronią one nie tylko przed kleszczami, lecz także przed innymi pajęczakami i owadami (komary, muszki). Natomiast po wyprawie do lasu obejrzyj dokładnie całe ciało. W razie konieczności - usuń kleszcza sam albo poproś lekarza. Najlepiej w ogóle zrezygnować z pobytu w rejonach endemicznych.
Ponieważ kleszczowe zapalenie mózgu może wywołać również spożycie niepasteryzowanych produktów mlecznych zarażonych zwierząt, gotuj mleko krowie, kozie i owcze.